ÖNERME

"Araf" kavramı, kelime kökü itibariyle marifet, bilmek ve tanımak fiillerinden türemiş olup "yüksek yerler" ve "tepeler" manasına gelmektedir. Geleneksel algıda sevabı ve günahı eşit olanların beklediği gri ve pasif bir bölge olarak tanımlansa da, Kur’an perspektifinde Araf ehli; olaylara hakim, hem cennetlikleri hem de cehennemlikleri simalarından tanıyan, bilinci yüksek şahitlerdir. Araf, ahiretin yüksek gözlem noktasıdır. Buradakiler, hakikati tüm çıplaklığıyla gören ancak henüz ilahi rahmetin tecellisiyle selam yurduna, yani cennete girmemiş, ümit ve korku arasında bekleyen bilinçlerdir.

REFERANSLAR

Tanıma ve Şahitlik (A’râf Suresi, 46) [1]: "...İki taraf arasında bir perde, A’râf üzerinde de herkesi simalarından tanıyan adamlar vardır..."

Yargılama ve Diyalog (A’râf Suresi, 48) [2]: "A’râf ehli, simalarından tanıdıkları (cehennemlik) adamlara seslenirler: Topluluğunuz ve büyüklük taslamanız size fayda vermedi, derler."

• Analiz: Araf ehli, pasif bekleyenler değil; aktif konuşan, analiz eden ve her iki grubun akıbetini yargılayan kişilerdir. Bu duruş, bir "arada kalmışlık"tan ziyade, bir "şahitlik" makamıdır.

DEĞERLENDİRME

Araf, insanın dünyadaki "kararsızlık" halinin ahiretteki ontolojik yansıması olarak okunmalıdır. Hakkı bilip nefsiyle mücadele eden ancak tam teslim olamayanların; hakikati gördükleri halde yani marifet sahibi oldukları halde, arınma süreçlerinin tamamlanmasını bekledikleri bir bekleme salonu veya geçiş boyutudur. Araf ehlinin konumu, sadece sevap-günah eşitliği matematiksel denklemine indirgenemez; onlar hakikatin iki yüzünü (Cemal ve Celal) aynı anda gözlemleyen, şuuru açık bir kitledir.

KAYNAKLAR

[1] A’râf Suresi, 46. Ayet: Arapça: وَبَيْنَهُمَا حِجَابٌۚ وَعَلَى الْاَعْرَافِ رِجَالٌ يَعْرِفُونَ كُلًّا بِس۪يمٰيهُمْۚ | Okunuş: Ve beynehumâ hicâb. Ve alel a’râfi ricâlun ya’rifûne kullen bi sîmâhum... | Meal: İki taraf arasında bir perde ve A'râf üzerinde de herkesi simalarından tanıyan adamlar vardır.

[2] A’râf Suresi, 48. Ayet: Arapça: وَنَادٰٓى اَصْحَابُ الْاَعْرَافِ رِجَالًا يَعْرِفُونَهُمْ بِس۪يمٰيهُمْ قَالُوا مَٓا اَغْنٰى عَنْكُمْ جَمْعُكُمْ وَمَا كُنْتُمْ تَسْتَكْبِرُونَ | Okunuş: Ve nâdâ ashâbul a’râfi ricâlen ya’rifûnehum bi sîmâhum kâlû mâ agnâ ankum cem’ukum ve mâ kuntum testekbirûn. | Meal: A'râf ehli, simalarından tanıdıkları adamlara seslenerek şöyle derler: "Ne topluluğunuz ne de büyüklük taslamanız size hiçbir yarar sağlamadı."