ÖNERME

İnsanlık tarihinin büyük bölümünde gökyüzünün "dağlar veya dev sütunlar" üzerinde durduğuna, Dünya'nın düz bir tepsi ve göğün de onun üzerine kapatılmış bir kapak olduğuna inanılırdı. Kur’an ise "Gördüğünüz bir direk olmaksızın" diyerek bu ilkel inancı yıkmış; sistemin fiziksel maddeyle değil, "görünmez yasalarla" (kütleçekimi) ayakta durduğunu ilan etmiştir. Newton’ın elmayı düşüren kuvvet ile Ay’ı yörüngede tutan kuvvetin aynı olduğunu (gravitasyon) keşfetmesi, Kur’an’ın 1400 yıl önceki "görünmez direk" tanımının fiziksel karşılığıdır.

REFERANSLAR

Görünmez Statik (Ra’d, 2)[1]: "Allah O’dur ki, gökleri görebileceğiniz bir direk olmaksızın (bi-gayri amedin teravnehâ) yükseltti..."

• Kavram Analizi: Ayetteki bi-gayri amedin teravnehâ ifadesi Arapça gramer açısından iki anlama da gelir:
  "Hiç direk yok, siz de görmüyorsunuz." (Boşlukta duruyor).
  "Direkler var ama siz onları göremiyorsunuz." (Görünmez sütunlar).

DEĞERLENDİRME

Modern fizik açısından bu "görünmez direk", gök cisimlerini birbirine bağlayan ve boşlukta düşmeden durmalarını sağlayan kütleçekim kuvvetidir.

Bir binayı ayakta tutan beton kolonlar neyse; Güneş Sistemi'ni ve galaksileri ayakta tutan kütleçekim kuvveti de odur. Eğer bu kuvvet (direk) yok olsaydı, gökyüzü (yıldızlar ve gezegenler) başımıza yıkılırdı (yani yörüngeden çıkıp çarpışırlardı).

Newton ve Einstein’ın keşfettiği kütleçekimi ve uzay-zaman dokusu, evrenin bir çadır gibi fiziksel bir desteğe ihtiyacı olmadığını; kütlelerin birbirine uyguladığı görünmez iplerle (kuvvetlerle) dengede kaldığını ispatlamıştır. Kur’an bu ifadeyle, o dönemin "gökler Kaf Dağı'nın ucuna dayanıyor" şeklindeki mitolojik algısını temizlemiş ve insanlığı madde ötesindeki fizik yasalarına yönlendirmiştir.

KAYNAKLAR

[1] Ra’d Suresi, 2. Ayet:

Arapça: اللَّهُ الَّذِي رَفَعَ السَّمَاوَاتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَهَا...

Okunuş: Allâhullezî rafeas semâvâti bi gayri amedin teravnehâ...

Meal: Allah O’dur ki, gökleri görebileceğiniz bir direk olmaksızın yükseltti...