ÖNERME

Kur'an'ın İsrailoğulları eleştirisi; onların peygamberlerini unutmaları değil, peygamberi kitabın önüne geçirmeleri ve din adamlarının ürettiği sözlü kültürü (Mişna/Talmud) Allah'ın vahyinin yerine koymalarıdır. Kur'an, onları hiçbir zaman "sünneti terk etmekle" suçlamaz. Aksine; "Kitabı okudukları halde anlamamakla", "Kitapta olmayanı Allah'ın hükmü gibi sunmakla", "Alimlerini rab edinmekle" ve "Peygamberlerini şeklen yüceltip, mesajlarını terk etmekle" itham eder. Bu durum, dinin kaynağının şahıslar veya rivayetler değil; sadece vahiy (Kitap) olduğunun en büyük kanıtıdır.

REFERANSLAR

Âlimleri İlahlaştırmak (Tevbe Suresi, 31. Ayet)[1]: "(Yahudiler ve Hristiyanlar) Bilginlerini (ahbar) ve rahiplerini (ruhban) Allah'tan ayrı rabler edindiler..."

• Analiz: Onların Kitap'ta olmayıp da "haram" dediklerini haram, "helal" dediklerini helal sayıp kitabın dediğine bakmamak; "Allah'tan ayrı rab" edinmektir.

Metni Taşıyıp Ruhu Kaybetmek (Cuma Suresi, 5. Ayet)[2]: "Kendilerine Tevrat yükletilip de sonra onu (içindeki hükümleri) taşımayanların durumu, ciltlerce kitap taşıyan eşeğin durumu gibidir..."

Şahsi Tercihi Dine Mal Etmek (Âl-i İmrân Suresi, 93. Ayet)[3]: "Tevrat indirilmeden önce, İsrail'in (Yakub'un) kendisine (nefsi-hi) haram kıldığı şeyler dışında, yiyeceklerin hepsi İsrailoğulları'na helaldi..."

• Kavram Analizi: Ayette "İsrail'in kendi nefsine (nefsi-hi) haram kıldığı" ifadesindeki zamir, Arapça gramerinde tekil şahıs zamiridir. Eğer bu yasak toplumsal bir dini kural olsaydı, Allah "Kendilerine (enfusi-him) haram kıldıkları" derdi. Allah'ın özellikle tekil ifade kullanması şunu kanıtlar: Bu yasak, toplumun tamamına inen vahiy değil; tek bir kişinin (Hz. Yakub'un) tercihi, hastalığı veya adağı sebebiyle aldığı şahsi bir karardı. Yahudilerin hatası, bu şahsi kararı evrensel bir Allah emrine dönüştürmekti.

DEĞERLENDİRME

Tarihsel süreçte önce Kitap (Vahiy) merkezden alınır ve sadece "sevap için okunan" bir metne dönüşür. Boşalan bu merkeze "Peygamber Sünneti" adı altında alimlerin yorumları ve rivayetler yerleşir. Bir süre sonra bu rivayetler, kitabın hükümlerini fiilen iptal eder (nesh).

Âl-i İmrân Suresi'nin 78. ayetinde belirtildiği gibi; kendi yazdıkları kültürel notları, sanki kutsal metinmiş gibi "Bu Allah katındandır" diyerek sunmak, uydurma rivayet mekanizmasının temelidir. Sonuçta insanlar, Allah'ın dinini yaşadıklarını sanırken, tarihsel ve kültürel bir "Atalar Dini"ni yaşarlar. Kur'an ısrarla İsrailoğulları örneğini vererek Müslümanları uyarır: Onlar gibi olmayın. Dininiz şahısların yorumu değil, sadece Allah'ın indirdiği Kitap'tır.

KAYNAKLAR

[1] Tevbe Suresi, 31. Ayet: Arapça: اتَّخَذُواْ أَحْبَارَهُمْ وَرُهْبَانَهُمْ أَرْبَابًا مِّن دُونِ اللّهِ... Okunuş: İttehazû ahbârahum ve ruhbânehum erbâben min dûnillâhi... Meal: (Yahudiler ve Hristiyanlar) Bilginlerini ve rahiplerini Allah'tan ayrı rabler edindiler...

[2] Cuma Suresi, 5. Ayet: Arapça: مَثَلُ الَّذِينَ حُمِّلُوا التَّوْرَاةَ ثُمَّ لَمْ يَحْمِلُوهَا كَمَثَلِ الْحِمَارِ يَحْمِلُ أَسْفَارًا Okunuş: Meselullezîne hummilût tevrâte summe lem yahmilûhâ ke meselil himâri yahmilu esfârâ. Meal: Kendilerine Tevrat yükletilip de sonra onu taşımayanların durumu, ciltlerce kitap taşıyan eşeğin durumu gibidir.

[3] Âl-i İmrân Suresi, 93. Ayet: Arapça: كُلُّ الطَّعَامِ كَانَ حِحـلاًّ لِّبَنِي إِسْرَائِيلَ إِلاَّ مَا حَرَّمَ إِسْرَائِيلُ عَلَى نَفْسِهِ مِن قَبْلِ أَن تُنَزَّلَ التَّوْرَاةُ Okunuş: Kullut taâmi kâne hillen li benî isrâîle illâ mâ harreme isrâîlu alâ nefsihî min kabli en tunezzelet tevrât. Meal: Tevrat indirilmeden önce, İsrail'in (Yakub'un) kendisine haram kıldığı şeyler dışında, yiyeceklerin hepsi İsrailoğulları'na helaldi.